У Менску мінуў пяты з'езд беларусаў міру, арганізаваны аб'яднаннем "Батькывшина". З'езд адзначыўся пачаткам пераходу аб'яднання дыяспар пад кантроль беларускіх улад. Сваім першым крокам у новай якасці "Батькывшина" абвясціла дужанне з наступствамі русіфікавання Беларусі. З падрабязнасцямі з Менска — карэспандэнт "Ъ" МАКСІМ Ъ-КАНАВАЛАЎ.

З'езд беларусаў усяго міру планавалі склікаць яшчэ паўгода назад. Аднак спачатку ўсё высілкі арганізатараў сканчаліся безвынікова — беларускія ўлады адмаўляліся прадставіць "Батькывшине" месца для правядзення мерапрыемства.

Стаўленне ўлад да форума "Батькывшины" змянілася пасля таго, як аб'яднанне беларускіх дыяспар адмежавалася ад ініцыятывы былога кандыдата ў прэзідэнты і аднаго з непрымірымых крытыкаў прэзідэнта Лукашэнка Аляксандра Казуліна. Нагадаем, што спадар Казулін прапанаваў стварыць арганізацыю "Беларуская хата", адным з сузаснавальнікаў якога павінна была стаць "Батькывшина". Спачатку кіраўнік "Батькывшины", вядомы беларускі мастак Аляксей Марочкин падпісаўся пад якая адпавядае дэкларацыяй, аднак затым супраць гэтай ініцыятывы нечакана выступілі яго два намесніка — Ніна Шидловская і Алена Маковская. Яны заявілі, што "Батькывшина" ніколі не падтрымае распачынанне спадара Казуліна. Спадар Марочкин з пазіцыяй сваіх намаў спрачацца не стаў, шматзначна заўважыўшы, што "зараз нам знойдуць месца хоць у Палацы рэспублікі".

Месца для правядзення з'езду ў Менскам міжнародным адукацыйным цэнтры вылучылі пасля званка галоўнага рэдактара "Савецкай Беларусі" Паўла Якубовича ў менскі гарвыканкам. Спісы ўдзельнікаў форума таксама ўзгадняліся асабіста ў галоўнага рэдактара галоўнай газеты краіны. Выдаткі па прыёме замежных дэлегатаў аплачвалі нейкія невядомыя фонды.

Паміж тым, пасля таго "Батькывшина" фактычна зраклася ад Аляксандра Казуліна, у Менску загаварылі аб тым, што аб'яднанне дыяспар, якое раней не хавала сваіх сімпатый да беларускай апазіцыі, пачатак разварот у бок прэзідэнта Лукашэнка. У прыватнасці, "Батькывшина" узяла курс на падтрымку іншага былога кандыдата ў прэзідэнты — Аляксандра Мілінкевіча, якога беларуская радыкальная апазіцыя вінаваціць у згодніцтве з уладай. Вельмі сімвалічна, што ў кіраванне "Батькывшины" былі ўведзеныя адразу дзесяць новых чальцоў — усе яны з'яўляюцца прыхільнікамі спадара Мілінкевіча.

У працы з'езду, тэма якога была сфармуляваная як "Нацыянальная ідэнтычнасць беларусаў у сучасным міры: праблемы захавання і развіцці", удзельнічалі каля 340 дэлегатаў з амаль 20 краін міру — 200 замежных дэлегатаў і больш 140 грамадзян Беларусі.

Якія выступалі адзін за іншым крытыкавалі ўлады за "халоднае стаўленне да беларускай мовы". Аднак пры гэтым у прэзідыўме сядзелі прадстаўнікі гэтай самой улады — міністр культуры Павел Латушко, упаўнаважаны па справах рэлігій і нацыянальнасцяў Леанід Гуляка, прадстаўнікі міністэрстваў замежных спраў, інфармацыі, адукацыі, эканомікі. Больш за ўсё дэлегатаў з'езду абурала тое, што беларуская мова мала выкарыстоўваецца ў афіцыйных структурах краіны.

Прадстаўнік беларускай дыяспары ў Нямеччыне быў незадаволены тым, што анкеты для атрымання беларускай візы яму выдалі на рускай мове. "Калі я запатрабаваў на беларускай мове, сказалі, што іх няма",— абураўся ён. Дэлегат з Іркуцка запытваў: чаму жа ў Беларусі так мала беларускіх школ?

У выніку прапанова Аляксея Марочкина абвясціць адзінай дзяржаўнай мовай у краіне беларуская мова выклікала буру апладысментаў. Решительнее ўсяго былі наладжаныя дэлегаты беларускай дыяспары з Расеі — адзін з іх прапанаваў адшчапіцца ад Рускай праваслаўнай царквы і стварыць беларускую царкву.

У адказ на гэтыя заклікі міністр культуры Павел Латушко паведаміў, што мае намер пашырыць ужыванне беларускай мовы ў сваім міністэрстве. Вельмі сімвалічна, што працу з'езду асвятлялі прадстаўнікі кіроўных беларускіх афіцыйных СМІ. Раней журналісты беларускіх афіцыйных выданняў падобныя мерапрыемствы апазіцыі ігнаравалі.

Аб распаўсюджаных міфах аб жыцці ў Амерыцы і амерыканцах< Предыдущая

< Предыдущая